Terwijl de kachel weer standaard aan staat, loopt in tien provincies een actie die weinig mensen kennen. Van 11 tot en met 25 november zet de ANWB 700 vrijwilligers in om huishoudens gratis te helpen met hun energierekening. Geen verkooppraatje, geen abonnement, gewoon iemand aan de keukentafel die meekijkt naar je stookgedrag en je meters.
Wat zijn de ANWB Bespaarweken precies
De actie heet de Bespaarweken en draait via het energiedossier van ANWB Kampioen. Eenendertig energiecoöperaties in tien provincies zetten samen 700 vrijwilligers in, de zogeheten EnergieMaatjes. Die vrijwilligers zijn geen techneuten of energie-experts, ze werken telkens samen met een energiecoach van de regionale coöperatie. Je hoeft dus niet eerst te bewijzen dat je er recht op hebt, je meldt je aan en er komt iemand langs die met je meekijkt.
Waarom dit nu nodig is
Volgens cijfers van TNO en CBS die ANWB aanhaalt, steeg energiearmoede in Nederland van 4,0 naar 6,0 procent in 2024, en bleef dat niveau in 2025 ongeveer gelijk. Dat komt neer op circa 503.000 huishoudens. Energiearme huishoudens komen gemiddeld 624 euro per jaar tekort om hun energierekening te dekken, in slecht geïsoleerde woningen loopt dat tekort op tot 1.295 euro. Volgens het ANWB Energiedashboard van 2026 maakt 41 procent van de Nederlanders zich zorgen dat de stijgende energiekosten tot financiële problemen leiden, bij huishoudens met een lager inkomen is dat ongeveer de helft. Ongeveer 1 op de 12 kinderen groeit op in een huishouden met energiearmoede.
Opvallend is dat huishoudens met een lager inkomen volgens het Energiedashboard ook minder kennis hebben over hoe ze kunnen besparen, terwijl juist zij het meeste belang hebben bij die kennis. Dat gat probeert de ANWB nu actief te dichten, niet met folders, maar met iemand die daadwerkelijk langskomt.
Wat een EnergieMaatje concreet oplevert
De ANWB deelt ook resultaten uit een pilot van februari 2026, waarin twaalf coöperaties 489 huishoudens hielpen. Die huishoudens bespaarden gemiddeld 182 euro per jaar. Volgens TNO ging het daarbij niet alleen om geld: woningverbetering gecombineerd met praktisch advies hing samen met 30 tot 40 procent minder medicijngebruik tegen astma en reuma, vermoedelijk doordat vochtige en te koude huizen minder vaak voorkomen na de aanpassingen.
Dat gezondheidseffect is misschien wel het meest onderschatte deel van dit verhaal. Een huis dat je niet meer durft te verwarmen wordt vochtig, en vocht is een directe trigger voor luchtwegklachten. Door praktisch te helpen met isoleren en stoken, pak je dus niet alleen de rekening aan, maar ook een stuk gezondheidsrisico.
Kleine maatregelen die vandaag al werken
Je hoeft niet op een EnergieMaatje te wachten om te beginnen. De ANWB noemt zelf tochtstrips, radiatorfolie en ledlampen als maatregelen die meteen effect hebben en die je zelf in een paar uur aanbrengt. Radiatorfolie werkt simpel, het kaatst warmte die anders de muur achter de radiator opwarmt terug de kamer in, en dat scheelt vooral bij een radiator tegen een buitenmuur. Tochtstrips pak je het makkelijkst aan bij de ramen en deuren die aan de kant van de overheersende windrichting liggen, daar merk je het verschil het snelst.
Heb je een systeem voor vloerverwarming in huis, dan werkt besparen daar anders dan bij radiatoren, daarover lees je meer in ons artikel over vloerverwarming.
Belangrijke waarschuwing uit het ANWB-advies: veel mensen zetten de verwarming uit angst voor de rekening helemaal uit, en dat werkt averechts. Een huis dat nooit meer op temperatuur komt, trekt vocht aan en dat leidt weer tot schimmel. Beter is het om bewust lager te zetten dan om helemaal niet meer te stoken.
Ook een vangnet voor wie er nu al niet uitkomt
Naast de Bespaarweken komt dit najaar ook het Tijdelijk Noodfonds Energie terug, een regeling van de Rijksoverheid die naar verwachting ongeveer 500.000 huishoudens helpt om hun energierekening te betalen. Sinds 1 januari 2026 moeten energieleveranciers bovendien eerst minstens drie betalingsherinneringen sturen en een passende betalingsregeling aanbieden, voordat ze iemand mogen afsluiten. Werk je veel thuis en loopt je verbruik daardoor op, dan is het ook de moeite waard om te kijken hoe je je werkplek zuiniger inricht. Wij schreven eerder al over het inrichten van een fijne thuiswerkplek, met een paar aanpassingen bespaar je daar ook op stroom en stookuren.
Hoe je weet of het de moeite waard is
Je hoeft geen bewijs van financiële problemen te hebben om je aan te melden, maar een paar signalen geven wel aan of een EnergieMaatje veel voor je kan betekenen. Woon je in een huis van voor 1990 dat nooit is geïsoleerd, loopt je energierekening elk jaar harder op dan je inkomen, of zet je de verwarming weleens helemaal uit omdat je de rekening niet durft te zien, dan is de kans groot dat er concreet iets te besparen valt. Woon je al in een goed geïsoleerd nieuwbouwhuis, dan levert een bezoek waarschijnlijk minder op, maar de tochtstrips en radiatorfolie kosten je nog steeds weinig moeite.
Dit meld je deze maand nog aan
Twijfel je of je in aanmerking komt voor een EnergieMaatje, meld je dan toch aan via het energieloket van je gemeente of via een van de regionale energiecoöperaties. Je hoeft geen bewijs van geldproblemen te hebben, de actie is er juist om samen te kijken of er iets te besparen valt voordat het probleem groter wordt. De Bespaarweken lopen nog tot 25 november, daarna gaat de hulp via de reguliere energiecoöperaties verder.